Του π. Γ.Δ. Μεταλληνού. Τι είναι η εμπειρία του Παράδεισου; Τι είναι η εμπειρία της Κολάσεως; Πώς γίνεται ένας Θεός αγάπης να στέλνει κάποιους στην Κόλαση; Θα βλέπουμε τον Θεό στην Κόλαση; Μια ομιλία σε τέσσερα μέρη:
oodegr.
Ράδιο φλόγα-Το Ιστολόγιο του ορθόδοξου εναλλακτικού ραδιοφώνου
Του π. Γ.Δ. Μεταλληνού. Τι είναι η εμπειρία του Παράδεισου; Τι είναι η εμπειρία της Κολάσεως; Πώς γίνεται ένας Θεός αγάπης να στέλνει κάποιους στην Κόλαση; Θα βλέπουμε τον Θεό στην Κόλαση; Μια ομιλία σε τέσσερα μέρη:

Του Παναγιώτη Τελεβάντου
==========
Η πιο επικίνδυνη πλευρά του Ρωσικού εθνοφυλετισμού δεν αφορά τις φιλοδοξίες για το “πρωτείον” στην Εκκλησία από το Πατριαρχείο Ρωσίας τη λεγόμενη “Τρίτη Ρώμη” ή “Αγία Ρωσία”, όπως αρέσκεται επ’ εσχάτων να αυτοπροσδιορίζεται.
Το πιο επικίνδυνο στοιχείο του Ρωσικού εθνοφυλετισμού είναι η θεολογία που διατύπωσε ο Αλέξης Χομιακώφ ένας Ρώσος πανσλαβιστής διανοούμενος, ο οποίος ήταν εμποτισμένος -μέχρι μυελού οστέων - από το πνεύμα του Σχολαστικισμού και του Πανσλαβισμού και ο οποίος απέρριπτε την πατερική θεολογία και αναζητούσε να δημιουργήσει ένα τρίτο θεολογικό σύστημα πέραν από τους Πατέρες. Με άλλα λόγια “μεταπατερικό”!
Σ’ αυτό το “μεταπατερικό” θεολογικό σύστημα εντοπίζονται οι πιο ουσιαστικές διαφωνίες μας με τον Πανσλαβισμό και την λεγόμενη “Αγία Ρωσία”.
ΕΥΓΝΩΜΟΝΟΥΜΕ ΤΟΥΣ ΑΕΙΜΝΗΣΤΟΥΣ ΦΛΩΡΟΦΣΚΙ ΚΑΙ ΡΩΜΑΝΙΔΗ
___________________
Οφείλουμε μεγάλη ευγνωμοσύνη στον π. Γεώργιο Φλωρόσφκι, που επεσήμανε τις αιρετικές αυτές τάσεις και μίλησε για την εν Χριστώ πρόσληψη της Ελληνικής φιλοσοφίας και τις Ελληνικές κατηγορίες της σκέψης. Θέσεις τις οποίες ορισμένοι μικρόψυχοι και μικρόνοες δικοί μας ταυτίζουν με τον Ελλαδικό εθνικισμό.!!!
Οφείλουμε όμως βαθύτατη ευγνωμοσύνη και στον π. Ιωάννη Ρωμανίδη ο οποίος μας ανέπτυξε κατά πλάτος και εις βάθος αυτές τις επισημάνσεις του αείμνηστου π. Γεώργιου Φλωρόφσκι και τις ενέταξε στην ευρύτερη Παράδοση των Ρωμαίων (Ρωμιών) Πατέρων της Εκκλησίας, την οποία παράδοση ορισμένοι παρεξηγούν ως Ελληνικό εθνοφυλετισμό.!!!
Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΙΣΙΝΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΕΙΝΑΙ ΑΚΟΜΗ ΨΗΛΑΦΗΤΗ
____________
Δυστυχώς - ακόμη και σήμερα - η λεγόμενη “Παρισινή σχολή” εξακολουθεί να επηρεάζει αρνητικά τα θεολογικά μας πράγματα παρά την επισήμανση των κακόδοξων φρονημάτων των εκπροσώπων της από τους αείμνηστους π. Γεώργιο Φλωρόφσκι και π. Ιωάννη Ρωμανίδη.
Ακόμη και σήμερα εξακολουθούν να εμπνέονται θεολόγοι (κληρικοί και λαικοί) από τη θεολογία των Σμέμαν, Μέγιεντορφ και Παύλου Ευδοκίμωφ παρά τις καθαρά αντιασκητικές και αντιευαγγελικές προσεγγίσεις τους για το γάμο, που αντιφάσκουν απροκάλυπτα την πατερική διδασκαλία, παρά τις ρωσόφιλες εθνοφυλετικές θέσεις τους - τις οποίες πολλές φορές κρύβουν πίσω από το προσωπείο της “Αμερικανικής Ορθοδοξίας” (άλλο εθνοφυλετικό εξάμβλωμα) και παρά τις καθαρά προτεσταντικές πεποιθήσεις τους ότι ο ορθόδοξος χαρακτήρας της λατρείας της Εκκλησίας διεστράφη στο Βυζάντιο και γι’ αυτό - κατά τον π. Αλέξανδρο Σμέμαν - είναι ανάγκη να επανεύρει την πρωτοχριστιανική του καθαρότητα!
ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΛΙΓΟΥΡΗΔΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΒΥΛΩΝΙΟ ΑΙΧΜΑΛΩΣΙΑ
__________
Εξ ού και ο π. Βασίλειος Θερμός μιλά για “Βυζαντινολιγούρηδες”, αλλά και άλλοι οι οποίοι έχουν την ιταμότητα να αναφέρονται στους Σμέμαν και Μέγιερντορφ ως τους ελευθερωτές μας από την Βαβυλώνιο αιχμαλωσία.!!!
Οσοι συγκαριθμούν τους Μέγιεντορφ και Σμέμαν στους ελευθερωτές της ορθοδόξου θεολογίας από το σχολαστικισμό ξεχνούν να αναφέρουν κάτι πολύ σημαντικό. Η έξοδος από τη Βαβυλώνιο αιχμαλωσία δεν μας οδηγεί στην Γη της Επαγγελίας της πατερικής θεολογίας αν συλληφθεί αιχμάλωτη στα δίχτυα της “Νεορθοδοξίας” της “Παρισινής σχολής”, η οποία κάθε άλλο παρά άμοιρη σχολαστικών επιδράσεων είναι.
Οι δικοί μας διαβόητοι μεταπατερικοί θεολόγοι του Βόλου είναι πνευματικά τέκνα αφενός μεν της “Παρισινής” θεολογίας και αφ’ ετέρου της “φιλελεύθερης” (“liberal”) θεολογίας των αείμνηστων Αγουρίδη, Νησιώτη την οποία εκφράζει κατεξοχήν αυθεντικά στις μέρες μας ο Καθηγητής κ. Πέτρος Βασιλειάδης.
Αυτές ακριβώς τις ουσιαστικές αλήθειες επισημαίνει ευσύνοπτα - αλλά όπως πάντοτε καίρια - ο Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Ναυπάκτου Ιερόθεος στο άρθρο που ακουλουθεί, αλλά και ένα ωραίο σχόλιο που εντόπισα στον ιστοχώρο.
*****
ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΤΑΠΑΤΕΡΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ;
Του Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου Ιεροθέου
================
Η θεολογία της Ορθοδόξου Εκκλησίας είναι η προφητική, αποστολική και πατερική θεολογία και γι’ αυτό δεν μπορεί να αποδοθή με άλλους όρους, όπως μεταπροφητική, μετααποστολική και μεταπατερική, ούτε βέβαια και με τον όρο μεταορθόδοξη. Συνήθως, άλλα ουμανιστικά ρεύματα λαμβάνουν τέτοια ορολογία, όπως νεωτερική και μετανεωτερική εποχή.
Οι Πατέρες της Εκκλησίας είναι διάδοχοι των Αποστόλων στην θεολογία και την πράξη, μετέχουν της ίδιας αποκαλυπτικής εμπειρίας. Βεβαίως, οι Πατέρες της Εκκλησίας για να διαφυλάξουν την αποκαλυπτική εμπειρία από τις αλλοιώσεις των αιρετικών και να καθοδηγήσουν τους Χριστιανούς, χρησιμοποίησαν την ορολογία της εποχής τους, για να εκφράσουν την ίδια παράδοση που είχαν, χωρίς να την αλλοιώσουν.
Έτσι, η δογματική ορολογία καθιερώθηκε από τις Οικουμενικές Συνόδους και έγινε πια μέρος της παραδόσεως, οπότε κανένας «νέος Πατέρας» δεν μπορεί να την παραθεωρήση ή να την παρακάμψη. Οπότε, δεν μπορεί να γίνη λόγος για μεταπατερική θεολογία. Διαφορετικό είναι το θέμα όταν αντιμετωπίζουμε τα σύγχρονα ρεύματα μέσα από την ορθόδοξη θεολογία που δεν μπορεί να αποκληθή «μεταπατερική» και δεν αναφέρεται στην αλλαγή των δογμάτων.
Η ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΧΟΜΙΑΚΩΦ
___________
Η λεγόμενη μεταπατερική θεολογία συνδέεται με τις θεωρίες τού Ρώσου Αλέξη Χομιακώφ (1804-1860), ο οποίος στην εποχή του έπαιξε σημαντικό ρόλο στα ρωσικά θεολογικά γράμματα. Δεν είναι κατάλληλος ο χώρος για να αναπτυχθούν οι απόψεις του, αλλά μόνο να σημειωθή ότι σύμφωνα με τον Χομιακώφ, οι Πατέρες της πρώτης χιλιετίας ομίλησαν στην εποχή τους, και έχουν αξία, αλλά η σχολαστική θεολογία (9ος-13ος αιώνας) υπερέβη την πατερική θεολογία, όπως και η μεταγενέστερη ρωσική θεολογία ξεπέρασε και τις δύο προηγούμενες (πατερική και σχολαστική). Το λάθος του Χομιακώφ είναι ότι συνέδεσε στενά την Ορθοδοξία με τον πολιτισμό. Όμως η ορθόδοξη θεολογία παράγει πολιτισμό, αλλά δεν είναι πολιτισμός.
Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΧΟΜΙΑΚΩΦ
_________
Πάντως, η θεωρία του Αλέξη Χομιακώφ επηρέασε κατά διαφόρους βαθμούς τους Ρώσους θεολόγους της Διασποράς στο Παρίσι και γι' αυτό σήμερα γίνεται λόγος για «μεταπατερική» θεολογία. Ο Ρώσος φιλόσοφος Kireevski (Κιρεέφσκι) και φίλος του Χομιακώφ, έλεγε: «Είναι αδύνατον νά ανανεωθή η φιλοσοφία των Πατέρων στην μορφή που είχε κατά την εποχή τους. Αυτή απαντά σε ερωτήματα της εποχής και του πολιτισμού μέσα στον οποίο αναπτύσσεται». Ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης γράφει ότι «ο Χομιακώφ συμφωνεί και με την παρατήρηση του φίλου του για την ανάγκη να αναπτυχθή μια Ρωσο-Χριστιανική φιλοσοφία, η οποία να απαντά στις κοινωνικές και θρησκευτικές απαντήσεις της σύγχρονης κοινωνίας».
Ο π. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΦΛΩΡΟΦΣΚΙ ΚΑΙ ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΣΚΕΨΗΣ
___________
Ο π. Γεώργιος Φλωρόφσκι έχοντας υπ’ όψη του αυτή την θεολογία έκανε λόγο για «επιστροφή στούς Πατέρες», δηλαδή «επιστροφή στις πατερικές πηγές και στα πατερικά θεμέλια», και μέσα από την προοπτική αυτή ομιλούσε για τις λεγόμενες ελληνικές κατηγορίες σκέψεως που δεν μπορούμε να υπερβούμε.
Έγραφε: «Η απομάκρυνση από τον Χριστιανικό Ελληνισμό δεν είναι καθόλου πρόοδος, αλλ' οπισθοδρόμηση, επιστροφή προς τα αδιέξοδα και τις αμηχανίες του άλλου Ελληνισμού, εκείνου που δεν είχε μεταμορφωθή και από τον οποίον δέν υπήρχε καμμιά διέξοδος, παρά μόνον μέσω της πατερικής ολοκληρώσεως». Άν δεν δούμε τις απόψεις του π. Γεωργίου Φλωρόφσκι μέσα από την προοπτική αυτή, ότι δηλαδή δεν συμφωνούσε με τις απόψεις των Ρώσων εμιγκρέ, τον αδικούμε.
Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΠΑΤΕΡΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ
__________
Αυτό το γνωρίζει ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος, γι’ αυτό στόν χαιρετισμό του στο γνωστό συνέδριο στην Θεολογική Ακαδημία του Βόλου, αφού αναφέρθηκε στο ότι η θεολογία της Εκκλησίας δεν μπορεί νά αγνοή τον σύγχρονο πολιτισμό, γράφει: «Το μέλλον ανήκει εις μίαν αυθεντικήν "πατερικήν" θεολογίαν, πέραν από τον νεοπατερισμόν και τον μεταπατερισμόν, εις μίαν εκκλησιαστικήν θεολογίαν, η οποία ζωογονείται από την έντασιν μεταξύ του "ήδη" και του "όχι ακόμη" της Βασιλείας του Θεού».
ΟΥΤΕ ΜΕΤΑΠΑΤΕΡΙΚΗ, ΟΥΤΕ ΝΕΟΠΑΤΕΡΙΚΗ
___________
Η ορθόδοξη θεολογία είναι εκκλησιαστική, δηλαδή φωνή τής Εκκλησίας, και οι Πατέρες ομιλούσαν και ομιλούν αυτήν την γλώσσα. Οπότε, δεν μπορεί να υφίσταται ο όρος «νεοπατερική», «μεταπατερική» θεολογία, αφού η ορθόδοξη θεολογία είναι προφητική, αποστολική καί πατερική καί οπωσδήποτε εκκλησιαστική.
ΠΗΓΗ:
«Εκκλησιαστική Παρέμβαση» Απρίλιος 2011
Ακτίνες
*****
ΣΧΟΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΙΣΙΝΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ
_______________
Έχουμε την λεγόμενη "Μεταπατερική Θεολογία", από την "Ρωσική Ακαδημαϊκή Θεολογία", που ξεκίνησε από Ρώσους θεολόγους από πολύ παλιά και έκανε και κάνει μεγάλη ζημιά στην Ορθοδοξία:
Αυτή είναι η Θεολογία, που αναπτύχθηκε από διάφορους Ρώσους θεολόγους στη Δύση, οι οποίοι κατέφυγαν σ’ αυτή, αντιδρώντες στις εκκλησιαστικές μεταρρυθμίσεις του Μ. Πέτρου. Κύριο κέντρο της αντίδρασης αυτής ήταν το Θεολογικό Ινστιτούτο του αγίου Σεργίου στο Παρίσι, γι’ αυτό και η τάση αυτή έλαβε το όνομα Παρισινή θεολογία και κοίταξε να παντρέψει τα υπαρξιακά προβλήματα των δυτικών με την Πατερική θεολογία.
Η Παρισινή αυτή θεολογία στη προσπάθειά της να υπερβεί την Πατερική θεολογία και αφού ανέπτυξε την περίεργη άποψη, ότι οι Ρώσοι θεολόγοι προχώρησαν ακόμη περισσότερο στη θεολογία των Ελλήνων και Ρωμαίων Πατέρων, διατύπωσε εσφαλμένες θεωρίες, περί του ανθρωπίνου προσώπου και προσπάθησε να βρει αντιστοιχίες του Τριαδικού Θεού με την Εκκλησία, την κοινωνιολογία, την παιδεία κ.λπ. τόλμησε δε να βάλει το δόγμα της αγίας Τριάδας στις οικογενειακές, ακόμη δε και στις συζυγικές σχέσεις!
Έτσι, η Παρισινή θεολογία προσπαθεί να θεολογήσει –όπως ακριβώς κάνει η παπική θεολογία-χρησιμοποιώντας τη λογική, τη φιλοσοφία και υπερβαίνοντας τόσο την ορολογία, όσο και τον τρόπο της Πατερικής θεολογίας। Η Παρισινή θεολογία θεωρεί, ότι προχώρησε ακόμη πιο πέρα από την Πατερική θεολογία, είναι ανώτερη από την Πατερική Παράδοση και θεωρεί τον εαυτό της ως νεοπατερική παράδοση, πράγμα εξαιρετικά επικίνδυνο. Ακολουθώντας αυτή την αντίληψη, η Παρισινή θεολογία, μετετράπη τελικά σε μια σχολαστική και φιλοσοφούσα θεολογία και έτσι απομακρύνθηκε από τις βασικές προϋποθέσεις της Πατερικής θεολογίας, ακολούθησε δηλ. την ίδια πορεία της δυτικής παπικής σκέψης στην απομάκρυνσή της από τη Θεολογία των Πατέρων της Εκκλησίας.

Μια μέρα, εκεί που ο μεγάλος αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος Σωκράτης έκανε τη βόλτα του στην Ακρόπολη, συνάντησε κάποιον γνωστό του, ο οποίος του ανακοίνωσε ότι έχει να του πει κάτι πολύ σημαντικό που άκουσε για κάποιον από τους μαθητές του.
Ο Σωκράτης του είπε ότι θα ήθελε, πριν του πει τι είχε ακούσει, να κάνουν το τεστ της “τριπλής διύλισης”.
“- Τριπλή διύλιση;” ρώτησε με απορία ο γνωστός του.
- Ναι, πριν μου πεις τι άκουσες για το μαθητή μου θα ήθελα να κάτσουμε για ένα λεπτό να φιλτράρουμε αυτό που θέλεις να μου πεις.
- Το πρώτο φίλτρο είναι αυτό της αλήθειας.
Είσαι λοιπόν εντελώς σίγουρος ότι αυτό που πρόκειται να μου πεις είναι αλήθεια;
- Ε… όχι ακριβώς, απλά το άκουσα όμως και…
-Μάλιστα, άρα δεν έχεις ιδέα αν αυτό που θέλεις να μου πεις είναι αλήθεια ή ψέματα.
- Ας δοκιμάσουμε τώρα το δεύτερο φίλτρο, αυτό της καλοσύνης.
Αυτό που πρόκειται να μου πεις για τον μαθητή μου είναι κάτι καλό;
- Καλό; Όχι το αντίθετο μάλλον…
- Άρα, συνέχισε ο Σωκράτης, θέλεις να πεις κάτι κακό για τον μαθητή μου αν και δεν είσαι καθόλου σίγουρος ότι είναι αλήθεια.
Ο γνωστός του έσκυψε το κεφάλι από ντροπή και αμηχανία.
- Παρόλα αυτά, συνέχισε ο Σωκράτης, μπορείς ακόμα να περάσεις το τεστ γιατί υπάρχει και το τρίτο φίλτρο.
Το τρίτο φίλτρο της χρησιμότητας.
Είναι αυτό που θέλεις να μου πεις για τον μαθητή μου κάτι που μπορεί να μου φανεί xρήσιμο σε κάτι;
- Όχι δεν νομίζω…
- Άρα λοιπόν αφού αυτό που θα μου πεις δεν είναι ούτε αλήθεια, ούτε καλό, ούτε χρήσιμο, γιατί θα πρέπει να το ακούσω;
Ο γνωστός του έφυγε ντροπιασμένος, έχοντας πάρει ένα καλό μάθημα…
Μήπως είναι καιρός να βάλουμε κι εμείς αυτό το σοφό τεστ στη ζωή μας;
Χαρίκλεια Τσαμτσάκη, βιβλιοθήκη 1ου ΕΠΑ.Λ. Ν. Ιωνίας Μαγνησίας

![]() |
Ορόσημο αυτών των σφαγών το Γιασένοβατς, μια μικρή πόλη δίπλα στο ποταμό Σάβα. Το τρίτο σε μέγεθος στρατόπεδο συγκέντρωσης στην κατεχόμενη από τις δυνάμεις του άξονα Ευρώπη. Σ' αυτό το στρατόπεδο εξόντωσης δολοφονήθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες Σέρβοι, Εβραίοι και Τσιγγάνοι. Αποτέλεσε το "επιχειρησιακό κέντρο", την καρδιά του Βαλκανικού Ολοκαυτώματος, της μαζικής γενοκτονίας μέσα από την εθνικοθρησκευτική εκκαθάριση. Σχεδιάστηκαν, δοκιμάσθηκαν και υλοποιήθηκαν φρικτές μέθοδοι δολοφονίας όπως το Σρμπό-Σέκ ("η κοπτική μηχανή για τους Σέρβους", καμπυλωτές λάμες για την μαζική δολοφονία με αποκεφαλισμό των κρατουμένων). Από εδώ (η φωτο από εδώ, όπου & οι 4 ασπρόμαυρες εικόνες νεομαρτύρων επισκόπων - βλ. παρακάτω). |
![]() |
| Ο νεομάρτυρας επίσκοπος Μπανιαλούκα Πλάτων. Βασανίστηκε, θανατώθηκε και κατόπιν ρίχτηκε στα νερά του ποταμού Βρμπάς το 1941. Ενταφιάστηκε στο στρατιωτικό νεκροταφείο της Μπανιαλούκα. |
![]() | |
| Το μαρτύριο του αγίου Βουκάσιν (εικόνα από τη μονή Τσέλιε Πιπέρσκα - από εδώ) |

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
᾿Ακτὴ Θεμιστοκλέους 190
185 39 ΠΕΙΡΑΙΕΥΣ
Τηλ. Κέντρο 210 4514833
Fax 210 4518476
᾿Αριθμ. Πρωτ. 528.......................................................... Ἐν Πειραιεῖ τῇ 4ῃ Μαΐου 2011
Πρός Τήν
Ἱεράν Σύνοδον
τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος
Ἰω. Γενναδίου 14
Εἰς Α Θ Η Ν Α Σ
Μακαριώτατε Δέσποτα,
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
Ἐντός τῆς Ἀναστασίμου περιόδου, καθ’ἥν τά σύμπαντα πληροῦνται εὐωδίας, ἀδελφικῶς εὐχόμενος ὑπέρ τῆς κατ’ ἄμφω ὑγιείας καί μακροημερεύσεως τῆς Ὑμετέρας Πανσέπτου καί Πολυτιμήτου Μακαριότητος, ὡς καί τῶν Σεβασμιωτάτων καί Ἁγιωτάτων μελῶν τῆς παρούσης Συνοδικῆς περιόδου, εἰλικρινῶς μετά πολλῆς θλίψεως, κηδόμενος ὅμως τῆς ἑνότητος τῆς Ἁγιωτάτης ἡμῶν Ἐκκλησίας καί συναισθανόμενος τήν μεγίστην εὐθύνην ἐνώπιον τοῦ Ἀναστάντος Κυρίου ἡμῶν, ὑποβάλλω διά τῆς παρούσης κανονικήν διαμαρτυρίαν διά τήν ὑπό τῆς Ἀδελφῆς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς Σερβίας ἀπαράδεκτον, ἀντικανονικήν καί ἄθεσμον στέβλωσιν τοῦ ἱεροῦ Μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος καί ἰδίᾳ τῶν Θείων καί Ἱερῶν Κανόνων Ν΄ τῶν Ἁγ. Ἀποστόλων καί ΝΘ΄ τῆς ΣΤ΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου καί τῆς τελετουργικῆς Κανονικῆς τάξεως καί μίμησιν τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς παρασυναγωγῆς διά τῆς πρότριτα (17/4/2011) ὁμαδικῆς «βαπτίσεως» 550 μαθητῶν τῆς Α΄βαθμίου καί Β΄βαθμίου Ἐκπαιδεύσεως εἰς τόν αὔλειον χῶρον τοῦ Ἱ. Ναοῦ Ἁγίου Μάρκου Βελιγραδίου ὑπό τοῦ Βοηθοῦ Ἐπισκόπου τοῦ Μακ. Πατριάρχου Σερβίας, Χβόσνου κ. Ἀθανασίου, διοργανωθεῖσαν ὑπό τῆς ἐπιτροπῆς Θρησκευτικῶν τῆς Ἱ. Ἀρχιεπισκοπῆς Βελιγραδίου καί Καρλοβικίου, δι’ ἐκχύσεως εἰς τήν κεφαλήν ὕδατος ἤ ῥαντισμοῦ κατά τήν ὡς εἴπομεν Ρωμαιοκαθολικήν στρέβλωσιν τοῦ Ἱ. Μυστηρίου. Ἡ τοιαύτη ἀντικανονικότης ὑφίσταται εἰς τήν Ἁγιωτάτην Ἐκκλησίαν τῆς Σερβίας δυστυχῶς ἀπό τῶν ἐτῶν τῆς κατοχῆς τῆς χώρας ὑπό τῆς δυαδικῆς Αὐστροουγγρικῆς Αὐτοκρατορίας, ἐπί βασιλείας τῆς Μαρίας Θηρεσίας (1717-1780).
Περί τῆς ἐξωτερικῆς μορφῆς τοῦ Βαπτίσματος ἡ Καινή Διαθήκη πληροφορεῖ ἡμᾶς ὅτι ὡς ὕλη τοῦ Μυστηρίου ὁρίζεται ῥητῶς τό ὕδωρ. Οὕτως ὁ Κύριος ἀποφαίνεται «ἐάν μή τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καί Πνεύματος οὐ μή δύναται εἰσελθεῖν εἰς τήν Βασιλείαν τοῦ Θεοῦ» (Ἰωαν. γ΄ 5), ὡσαύτως εἰς τάς Πράξεις τῶν Ἀποστόλων ἀναφέρεται τό ὕδωρ εἰς τό βάπτισμα τοῦ εὐνούχου Αἰθίοπος (Πραξ. η΄ 36-38) καί τοῦ Κορνηλίου (Πραξ. ι΄ 47), εἰς τάς ἐπιστολάς τοῦ Ἀπ. Παύλου γίνεται ἐπίσης μνεία τοῦ ὕδατος καί ὀνομάζεται τό βάπτισμα «λουτρόν»», «ἵνα αὐτήν ἁγιάσῃ καθαρίσας τῷ λουτρῷ τοῦ ὕδατος ἐν ῥήματι» (Ἐφεσ. ε΄ 26), «λελουμένοι τό σῶμα ὕδατι καθαρόν» (Ἑβρ. ι΄ 22), «ἔσωσεν ἡμᾶς διά λουτροῦ παλιγγενεσίας καί ἀνακαινώσεως πνεύματος ἁγίου» (Τιτ. γ΄ 5). Τό Βάπτισμα τελεῖται ἐν τῇ Ἀδιαιρέτῳ καί Ἀκαινοτομήτῳ Ὀρθοδόξῳ Καθολικῇ Ἐκκλησίᾳ εἰς τό ὕδωρ διά τριττῆς ἀναδύσεως καί καταδύσεως εἰς αὐτό. Αἱ γραφικαί ἐκφράσεις «καταβαίνειν εἰς τό ὕδωρ» (Πραξ. η΄ 38) καί «ἀναβαίνειν ἀπό (ἤ ἐκ) τοῦ ὕδατος» (Ματθ. γ΄ 16, Μαρκ. α΄ 10, Πραξ. η΄ 39) δηλοῦν σαφῶς τήν πρᾶξιν ταύτην. Ὁ βαπτιζόμενος γυμνός ἐκδύεται τόν παλαιόν ἄνθρωπον καί τά παλαιά ἐνδύματα, εἰσέρχεται τριττῶς εἰς τό ὕδωρ καί ἀνέρχεται ἐκ τοῦ ὕδατος τριττῶς καί μετά τήν ἱεροπραξίαν τοῦ Βαπτίσματος ἐνδύεται δι’ εἰδικῆς εὐχῆς καί εὐλογίας νέα ἐνδύματα «χιτώνα δικαιοσύνης» εἰς συμβολισμόν ὅτι ἐνδύεται τόν νέον ἄνθρωπον τόν ἀνακαινούμενον «εἰς ἐπίγνωσιν κατ’ εἰκόνα τοῦ κτίσαντος αὐτόν» (Κολασ. γ΄ 9-10, β΄ 11, Ἐφεσ. δ΄ 22). Κατά τόν μέγιστον Ἀπόστ. Παῦλον τό Βάπτισμα συμβολίζει τήν ταφήν καί τήν Ἀνάστασιν τοῦ Κυρίου (Ρωμ. ς΄ 3, Ἐφεσ. δ΄ 3-23). Ἡ τριττή κατάδυσις καί ἀνάδυσις ἐπιβάλλεται:
Α) Ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι τό χριστιανικόν βάπτισμα γίνεται εἰς τό ὄνομα τῆς ἁγίας Τριάδος (Ματθ. κη΄ 19).
Β) Ἐκ τῆς συσχετίσεως τῆς χριστιανικῆς ἐννοίας τοῦ βαπτίσματος πρός τήν τριήμερον ταφήν τοῦ Κυρίου καί τήν μετά τρεῖς ἡμέρας Ἀνάστασιν αὐτοῦ καί
Γ) Ἐκ τῆς ἀρχαιοτάτης καί ἰσοκύρου τῶν Ἱερῶν Εὐαγγελίων Ἱερᾶς Παραδόσεως.
Ὁ Μ. Βασίλειος ῥητῶς ἀποφαίνεται «ἐν τρισίν καταδύσεσι καί ἰσαρίθμοις ἐπικλήσεσι τό μέγα μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος τελειοῦται (Περί Ἁγ. Πνεύματος, 15).
Ὁ Τερτυλλιανός ἀναφέρει περί τριττῆς καταδύσεως καί ἀναδύσεως εἰς τό ὕδωρ. (Adv. Prax 26).
Ἐνταῦθα δέον ὅπως σημειωθῇ ὅτι ἐν περιπτώσει βαρείας ἀσθενείας ἐπετρέπετο τό διά ῥαντισμοῦ ἤ ἐκχύσεως λεγόμενον βάπτισμα τῶν κλινικῶν (baptismus clinicorum), πού προεβλέπετο εἰς τήν Διδαχήν. Ἐπετρέπετο μόνον ὡσαύτως ὑπό τήν αὐστηράν προϋπόθεσιν ὅτι δέν ὑφίσταται ἐπαρκές ὕδωρ κατά τήν περίοδον βεβαίως τῶν διωγμῶν τῆς Ἐκκλησίας. Τήν ἐξ ἀναγκαιότητος ταύτην ἐνέργειαν ἠμφισβήτησαν ἐντόνως ἐν τῇ ἀρχαίᾳ Ἐκκλησίᾳ ὁ ἅγιος Κυπριανός ἐπίσκοπος Καρχηδόνος καί ἕτεροι (ΕΠ 69,12).
Ὁ πρό τοῦ βαπτίσματος καθαγιασμός τοῦ ὕδατος εἶναι παλαιοτάτη ἱεροτελεστική πράξις ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ. Ἤδη ὁ Τερτυλλιανός, ὡς προαναφέρομεν, μαρτυρεῖ σαφῶς περί αὐτῆς (De vaptismo 5,9) ὁ δέ ἅγιος Κυπριανός ὑπολαμβάνει τήν τελετήν ταύτην τοσοῦτον ἀναγκαίαν ὥστε νά θεωρηθῇ τό ἄνευ αὐτῆς βάπτισμα τῶν ἐθνικῶν ὡς μή ἔγκυρον (ΕΠ 70,1). Διά τῆς ἱεροτελεστίας ταύτης ἐπιδιώκεται πρῶτον μέν ὁ διά τῆς θείας χάριτος ἁγιασμός τοῦ ὕδατος, εἶτα δέ ἡ καταστροφή καί ἐκμηδένισις τῶν ὑποκρυπτομένων εἰς τό ὕδωρ δαιμονικῶν δυνάμεων. Ὁ Μ. Βασίλειος λέγει: «εὐλογοῦμεν δέ τό τε ὕδωρ τοῦ βαπτίσματος καί τό ἔλαιον τῆς χρίσεως καί προσέτι αὐτόν τόν βαπτιζόμενον».
Περί τῆς τελεσιουργίας τοῦ βαπτίσματος πληροφορεῖ ἡμᾶς ἀπό τόν 3ον αἰώνα ὁ Τερτυλλιανός ὡς ἤδη προελέχθη ἰδίως ἐν τῷ συγγράμματι αὐτοῦ De vaptismo (περί βαπτίσματος), εἰς ὅ καταφαίνεται ὅτι ἡ ἱεροτελεστία τοῦ Μυστηρίου διελάμβανε τρία μέρη ἤτοι τήν ἀποταγήν τοῦ διαβόλου, τήν ὁμολογίαν τῆς πίστεως καί τήν τριττήν κατάδυσιν καί ἀνάδυσιν ἐντός ὕδατος εἰς τό ὄνομα τῆς Ἁγίας Τριάδος, ὁ δέ Ἅγ. Κύριλλος Ἱεροσολύμων εἰς τάς Μυσταγωγικάς Κατηχήσεις αὐτοῦ ἀναφέρει ὅτι ὁ φωτιζόμενος ἀπεδύετο τόν χιτώνα καί ἠλείφετο δι’ «ἐπορκιστικοῦ ἐλαίου» «ἀπ’ ἄκρης τριχῶν κεφαλῆς ἕως κάτω» καί χειραγωγούμενος ἀκολούθως ἐφέρετο εἰς τήν ἁγίαν κολυμβήθραν ἡ ὁποία ἐπληροῦτο ὕδατος δι’ ὑποκειμένου σωλῆνος. Ἡ ἀρχαιολογική ἔρευνα καταδεικνύει ὅτι ἡ κολυμβήθρα εἶχεν ἱκανόν βάθος εἰς τρόπον ὥστε κατήρχοντο εἰς αὐτήν διά βαθμίδων. Ἠκολούθει ἡ τριττή κατάδυσις ἐντός ὕδατος καί ἡ ἀνάδυσις ἐξ αὐτοῦ (Μυσταγ. Κατηχήσεις Β΄δ) «καί ὡμολογήσατε τήν σωτήριον ὁμολογίαν καί κατεδύετε τρίτον εἰς τό ὕδωρ καί πάλιν ἀνεδύετε».
Ὁ Ἅγιος καί Θεοφόρος Ὅσιος Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης εἰς τήν ἑρμηνείαν αὐτοῦ εἰς τόν Ν΄ Κανόνα τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων ἀναφέρει ὅτι τρία εἶναι τά «ἀναγκαιότατα καί πάντῃ πάντως ἀπαραίτητα ἐν τῷ μυστηρίῳ τοῦ Ἁγίου Βαπτίσματος. Νερόν ἡγιασμένον, κατάδυσις τριττή καί ἀνάδυσις ἐν τῷ ὕδατι καί ἐπίκλησις τῶν τριῶν ὑπερθέων ὑποστάσεων. Εἰς τόν ΜΘ΄ Κανόνα οἱ Θεῖοι Ἀπόστολοι περί τῶν τριῶν ἐπικλήσεων ἐπρόσταξαν καί ἐδίδαξαν, ποῖα νά λέγομεν ὀνόματα καί μέ ποίαν τάξιν. Εἰς δέ τόν Ν΄ (Κανόνα) διατάσσουσιν ἀκολούθως περί τῶν τριῶν καταδύσεων καί ἀναδύσεων... Εἶναι ἀναγκαῖαι καί συστατικαί τοῦ ἀληθοῦς Ὀρθοδόξου Βαπτίσματος καί χωρίς αὐτά ὄχι μόνον δέν συνίσταται τό Βάπτισμα ἀλλ’ οὐδόλως βάπτισμα ἠμπορεῖ νά ὀνομάζηται διότι ἄν τό βαπτίζω θέλει νά εἰπῆ κοινότερον βουτῶ, λοιπόν ἀπό τάς καταδύσεις τάς ἐν τῷ ὕδατι, ταὐτόν εἰπεῖν ἀπό τά τρία βουτήματα ἤ βαπτίσματα, βούτημα καί βάπτισμα ὀνομάζεται καί ὄχι ἀπό ἄλλο τί. Ἀλλ’ ἴδωμεν καί τί ἐπί τῆς λέξεως διορίζουσιν οἱ Ἀπόστολοι. Ὅποιος Ἐπίσκοπος ἤ Πρεσβύτερος ἐν τῷ ἑνί μυστηρίῳ τοῦ Βαπτίσματος δέν ἐπιτελέσῃ τρία Βαπτίσματα ἤ τρεῖς καταδύσεις ἀλλά μίαν μόνον κατάδυσιν (γινομένη τάχα εἰς τόν θάνατον τοῦ Κυρίου) ἄς καθαίρεται...Ὅθεν καί τό τοιοῦτον βάπτισμα ὡς ἔρημον ὄν καί τῆς θεολογίας καί τῆς ἐνσάρκου οἰκονομίας ἀσεβέστατον ἐστί καί κακοδοξότατον. Μέ τάς τρεῖς δέ καταδύσεις καί ἀναδύσεις καί ἡ εἰς τήν ἁγίαν Τριάδα πίστις σαφῶς καταγγέλεται καί ὁ τριημερονύκτιος θάνατος καί ταφή καί ἀνάστασις τοῦ Σωτῆρος ἐν ταὐτῷ εἰκονίζεται...». Ἡ ὡς ἄνω θεολογική σκέψις τοῦ ὁσίου Νικοδήμου σαφῶς ὁρίζεται ὑπό τοῦ Θείου Ἀποστόλου Παύλου λέγοντος «ὅσοι εἰς Χριστόν ἐβαπτίσθημεν εἰς τόν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν, συνετάφημεν οὖν αὐτῷ διά τοῦ βαπτίσματος εὶς τόν θάνατον» (Ρωμ. ς΄9). Εἶναι πλῆθος οἱ ἀναφορές τῶν ἁγίων Πατέρων Μ. Ἀθανασίου, Κυρίλλου Ἱεροσολύμων, Γρηγορίου Νύσσης, Ἱ. Χρυσοστόμου, Ἱ. Δαμασκηνοῦ, Μ. Βασιλείου ἁγ. Γρηγορίου Παλαμᾶ καί πολλῶν ἑτέρων ἀναφερομένων εἰς τήν τριττήν κατάδυσιν καί ἀνάδυσιν ἐντός τοῦ ὕδατος διά τήν πλήρωσιν τοῦ Μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος.
Ἕν ἐκ τῶν πολλῶν κανονικῶν ἐγκλημάτων πού ἐνέπνευσεν ὁ δόλιος ἀρχέκακος ὄφις εἰς τήν αἱρετικήν καί κακόδοξον Ρωμαιοκαθολικήν παρασυναγωγήν ἀπό τόν 14ον αἰ. καί ἐντεῦθεν καί τό ὁποῖον ἠκολούθησαν κλάδοι τοῦ ἐξ αὐτῆς ἀποκοπέντος δυστήνου Προτεσταντισμοῦ, εἶναι ἡ αὐθαίρετος μεταγλώτισσις τῆς ἑλληνικῆς λέξεως «βαπτίζω» πού ἀναφέρεται εἰς τά θεῖα ἀρχέτυπα τῶν ἱερῶν Εὐαγγελίων εἰς τήν λατινικήν λέξιν baptizo ἀντί τῆς ἀληθοῦς μεταφράσεως αὐτῆς «βυθίζω ἐντός τοῦ ὕδατος» μέ προφανές ἀποτέλεσμα νά δίδεται ἐντελῶς αὐθαίρετος καί ἀδόκιμος ἑρμηνεία τοῦ ὅρου μέ τήν ἔκχυσιν ἤ ῥαντισμόν.
Ἐπειδή κατά τόν ὡς εἴρηται Ν΄ Κανόνα τῶν Ἁγ. Ἀποστόλων ἔχοντος ἐπικύρωσιν ὑπό Οἰκουμενικῶν καί Τοπικῶν Συνόδων συστατικόν στοιχεῖον ἀπαραίτητον τοῦ Μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος τυγχάνει ἡ τριττή κατάδυσις καί ἀνάδυσις ἐντός ἡγιαμένου ὕδατος, καί ἡ τέλεσις τοῦ Μυστηρίου κατά τάς διατάξεις τοῦ ΝΘ΄ ἱεροῦ Κανόνος τῆς ς΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου ἐν ταῖς Καθολικαῖς Ἐκκλησίαις καί οὐχί εἰς εὐκτηρίους οἴκους εἰς οἰκίας ἤ εἰς ὑπαιθρίους χώρους ἐλέγχεται ὡς ἀντικανονική ἡ ἐν λόγῳ εἰσδοχή τῶν Σέρβων ὁμοπίστων ἀδελφῶν ἡμῶν ἐν τῷ Σώματι τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καί Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας καί ἀσφαλῶς καί ἡ κατά τό παρελθόν καί τό παρόν κατά παραποίησιν τοῦ εἰρημένου Ἱ. Μυστηρίου παρομοία εἰσδοχή ὑπό τῆς Σερβικῆς Ἐκκλησίας τῶν μελῶν Της καί ἐγείρεται μεῖζον Κανονικόν θέμα δι’ ἡμᾶς, τούς κοινωνούντας μετ’ Αὐτῆς.
Ὅθεν πάνυ εὐσεβάστως καί εὐλαβῶς παρακαλῶ ὅπως ἀποφασισθῇ ἡ ἀποστολή ἐγγράφου πρός τόν Μακαριώτατον Πατριάρχην καί τήν Ἱ. Σύνοδον τῆς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς Σερβίας εἰς ὅ θά ἀναφέρωνται πάντα τά ἀνωτέρω καί ἀδελφικῶς θά παρακαλεῖται ἡ ἀδελφή ὁμόδοξος Ἐκκλησία τῆς Σερβίας διά τήν τήρησιν τῆς Ἀποστολικοπαραδότου Κανονικῆς τάξεως ἐν τῷ μυστηρίῳ τοῦ Βαπτίσματος διότι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει ἐνσυνειδήτου ἐμμονῆς εἰς τήν κακόδοξον μίμησιν τῆς Ρ/Καθολικῆς στρεβλώσεως τοῦ Βαπτίσματος νά διευκρινισθῇ αὐτοῖς ὅτι ὑφίσταται διά τήν Ἁγιωτάτην Ἐκκλησίαν ἡμῶν μεῖζον κανονικόν θέμα.
Ἐπί δέ τούτοις διατελῶ μετά πολλῆς ἀφοσιώσεως,
Ἐλάχιστος ἐν Χριστῷ Ἀδελφός
+ ὁ Πειραιῶς ΣΕΡΑΦΕΙΜ
Ελθέ το φώς το αληθινόν, ελθέ η αιώνιος ζωή, ελθέ το αποκεκρυμμένον μυστήριον, ελθέ ο ακατανόμαστος θησαυρός, ελθέ το ανεκφώνητον πράγμα, ελθέ το ακατανόητον πρόσωπο, ελθέ η αίδιος αγαλλίασις, ελθέ το ανέσπερον φώς, ελθέ πάντων των μελλόντων σωθήναι η αληθινή προσδοκία, ελθέ των κειμένων η έγερσις, ελθέ των νεκρών η ανάστασις , ελθέ ο δυνατός, ο πάντα αεί ποιών και μεταποιών και αλλοιών μόνο τω βούλεσθαι!
Ελθέ ο αόρατος και αναφής πάντη και αψηλάφητος, ελθέ ο αεί αμετακίνητος και καθ` ώραν όλος μετακινούμενος και ερχόμενος προς ημάς τους εν τω άδη κειμένους, ο υπεράνω πάντων των ουρανών, ελθέ το περιπόθητον όνομα και θρυλούμενον, λαληθήναι δε παρ` ημών όπερ ής η γνωσθήναι, οποίος ή ποταπός, όλως ημίν ανεπίδεκτον.
Ελθέ η αιώνιος χαρά, ελθέ το στέφος το αμαράντινον, ελθέ η πορφύρα του μεγάλου Θεού και βασιλέως ημών, ελθέ η ζώνη η κρυσταλλοειδής και διάλιθος, ελθέ το υπόδημα το απρόσιτον, ελθέ η βασίλειος αλουργίς και αυτοκρατορική όντως δεξιά!
Ελθέ, όν επόθησε και ποθεί η ταλαίπωρος μου ψυχή, ελθέ ο μόνος προς μόνον, ότι μόνος ειμί καθάπερ οράς!
Ελθέ ο χωρίσας εκ πάντων και ποίησας με μόνον επι της γής, ελθέ ο γενόμενος πόθος αυτός εν εμοί και ποθείν σε ποιήσας με, τον απρόσιτον παντελώς!
Ελθέ η πνοή μου και η ζωή, ελθέ η παραμυθία της ταπεινής μου ψυχής, ελθέ η χαρά και η δόξα και η διηνεκής μου τρυφή!
Ευχαριστώ σοι, ότι έν πνεύμα εγένου μετ` εμού ασυγχύτως, ατρέπτως, αναλλοιώτως ο επί πάντων Θεός, και αυτός μοι τα πάντα εν πάσι γεγένησαι, τροφή ανεκλάλητος και είς άπαν αδάπανος, αεννάως υπερεκχεομένη τοίς τής εμής ψυχής χείλεσι και υπερεκβλύζουσα εν τή πηγή της καρδιάς μου, ένδυμα απαστράπτον και καταφλέγον τους δαίμονας, κάθαρσις δια αφθάρτων και αγιών δακρύων εκπλυνούσα με, ών ή σή παρουσία, προς ούς παραγίνη, χαρίζεται.
Ευχαριστώ σοι, ότι φώς ανέσπερον μοι γεγένησαι και ήλιος άδυτος που κρυβήναι μη έχων ο πληρών της σής δόξης τα σύμπαντα. Ουδέποτε γαρ απεκρύβης από τινός, αλλα ημείς αεί κρυπτόμεθα από σού, ελθείν προς σε μη βουλόμενοι.
Που γαρ και κρυβήση ο μηδαμού έχων τόπον της σης καταπαύσεως; η διά τι, ο μήποτε αποστρεφόμενος των πάντων τινά, μήτε τινά αυτών εντρεπόμενος;
Άγιος Συμεών ο νέος Θεολόγος
Μητροπολίτης Ναυπάκτου π.Ιερόθεος
Για να είμαστε ορθόδοξοι και να έχουμε την βεβαιότητα της σωτηρίας μας δεν μας χρειάζεται καμμιά νεοπατερική, μεταπατερική και συναφειακή θεολογία. Μας χρειάζονται δύο πράγματα: Το πρώτο, να μείνουμε σταθεροί, όπως έχουμε καθήκον, στην ορολογία των Πατέρων των Οικουμενικών Συνόδων, γιατί αυτή η ορολογία αποτελεί σημαντικό μέρος της Ορθοδόξου Παραδόσεως, το αληθινό και αυθεντικό consensus patrum, αλλά να μείνουμε εδραίοι και στην αποκεκαλυμμένη αλήθεια που δόθηκε στους Πατέρες. Και το δεύτερο, να αναζητήσουμε «ζωντανούς οργανισμούς», οι οποίοι ζουν μέσα στο «πνεύμα» του Ευαγγελίου και των Οικουμενικών Συνόδων, δηλαδή βιώνουν τις ορθόδοξες προϋποθέσεις των δογμάτων για να μας καθοδηγήσουν σωστά στην βίωση του δόγματος.
Δυστυχώς, μερικοί που ομιλούν για νεοπατερική, μεταπατερική και συναφειακή θεολογία έχουν πρόβλημα και με τις δύο αυτές προϋποθέσεις, δηλαδή και με τους όρους των Οικουμενικών Συνόδων και με τους «ζωντανούς οργανισμούς» της εκκλησιαστικής ζωής.
Αν η θεολογία δεν εκφρασθή εμπειρικώς, γίνεται στοχασμός και κουράζει τους ανθρώπους, και αν η εμπειρία δεν στηριχθή στην θεολογία των Οικουμενικών Συνόδων είναι μια ατομική ευσέβεια, η οποία μπορεί να έχη «συναφειακά» στοιχεία με όλες τις άλλες ανατολικές παραδόσεις. Ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης φαίνεται ενοχλητικός για τους στοχαστικούς, φιλοσοφούντες θεολόγους που διακατέχονται από την «στοχαστική αναλογία», κατά την έκφραση του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά.
Ακόμη, αυτός είναι ο λόγος, κατά την γνώμη μου, που αμφισβητούνται από μερικούς σύγχρονες, σημαντικές αγιορειτικές μορφές, όπως ο π. Πορφύριος, ο π. Παΐσιος, ο Γέροντας Ιωσήφ ο Ησυχαστής, ο Γέροντας Σωφρόνιος Σαχάρωφ κλπ. Ενοχλεί την σύγχρονη συγκρητιστική θεολογία ο βίος και η διδασκαλία των συγχρόνων «ζωντανών οργανισμών» της εκκλησιαστικής ζωής.
Σε μια εισήγησή μου που έγινε στο παρελθόν προκειμένου να τεκμηριώσω την θεωρητική διδασκαλία της Εκκλησίας χρησιμοποίησα κείμενα του π. Πορφυρίου, ενός εξαγιασμένου Ιερομονάχου της εποχής μας. Αισθάνθηκα βαθύτατη έκπληξη όταν ορθόδοξοι θεολόγοι και Κληρικοί, που ήταν παρόντες, διαφώνησαν με την αναφορά μου σε λόγους του π. Πορφυρίου, διότι σύμφωνα με την άποψή τους, με τον τρόπο αυτό «ιδεολογοποιείται» η ορθόδοξη πίστη.
Συμπερασματικά, θεωρώ ότι η μοντέρνα θεολογία που αποδεσμεύονται από τους Πατέρες και εκφράζεται με βαρύγδουπους όρους, δήθεν από αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο, είναι επικίνδυνη για την Εκκλησία και την θεολογία της. Είναι πραγματικά ένας στοχαστικός τρόπος θεολογίας, ένας λαϊκισμός που εξασκείται από «χειροτονητούς θεολόγους», λόγω μιας κακής ερμηνείας του «βασιλείου ιερατεύματος».–.